Acupunctuur in de (top)sport
Acupunctuur en fysiotherapie
Natuurlijk sporten zonder blessures
Pijnbestrijding in de TCG
Enkefaline
Acupunctuur levert (sportieve) prestaties
De overheid heeft de laatste jaren extra aandacht besteed aan de sportgezondheidszorg: er wordt veel geld gestoken in het medisch begeleiden van sporters. Acupunctuur neemt hierin een in toenemende mate belangrijke rol in.
Acupunctuur wordt niet alleen gebruikt bij het behandelen van blessures en tijdens de revalidatieperiode van een sporter; ook preventief kan het een grote waarde hebben. Acupunctuur is een onderdeel van de TCG, waarin voeding, kruiden en bewegingsleer naast het plaatsen van naalden een grote rol spelen. Al deze aspecten kunnen worden gebruikt in de sport.
Steeds vaker zoeken (top-) sporters dan ook hun heil bij acupuncturisten om klachten te laten behandelen. Ook in Nederland zie je steeds meer acupuncturisten actief op het hoogste niveau.
De reguliere gezondheidszorg blijft nog wat achter in het erkennen van de mogelijkheden van de Traditionele Chinese Geneeskunde (TCG). Vaak ontbreekt het de artsen aan voldoende kennis over deze geneeskunst en blijven zij bestaande medicijnen voorschrijven. Dat is jammer: een behandelmethode die een bundeling van oosterse en westerse geneeskunst omvat, kan namelijk zeer effectief zijn.
[naar boven]Acupunctuur en fysiotherapie: krachtige mix tegen sportblessures
De toegevoegde waarde van acupunctuur naast een fysiotherapiebehandeling is dat het blessures vanuit een ander perspectief bekijkt. De TCG kan namelijk vaststellen waar het lichaam uit balans is waardoor de blessure de kans heeft gehad om te ontstaan. Mentale en voedingsaspecten zijn daarbij voor de acupuncturist net zo belangrijk als de klacht zelf. Maar ook kan hij/zij via de TCG vaststellen waarom iemand bijvoorbeeld hardnekkige liesklachten houdt of waarom die lage rug telkens zo vast komt te zitten.
Door het plaatsen van naaldjes op zorgvuldig uitgezochte acupunctuurpunten versterkt de acupuncturist het specifieke orgaansysteem en voorkomt hij dat klachten chronisch worden. Als klachten al chronisch zijn, kan hij het genezingsproces weer op gang helpen.
Naast deze “energetische” benadering weten we uit bloedonderzoeken dat enkefaline vrij komt door de behandeling. Enkefaline heeft een pijnbestrijdende en ontstekingsremmende werking en speelt dus een belangrijke rol in het revalidatieproces.
[naar boven]Natuurlijk sporten zonder blessures
Bij hardnekkige kwetsuren – zoals een tenniselleboog en een peesontsteking (veelal in de lies) – is een langdurige behandeling noodzakelijk. Onderzoeksresultaten bevestigen de effectieve werking van acupunctuur bij aanhoudende liesaandoeningen, met name bij voetballers.
Gedurende een studieperiode stimuleerden behandelaars om de dag tien keer drie acupunctuurpunten en het pijnlijke punt in de lies met een naaldje. Ze gebruikten Moxa – een middel dat de huid verwarmt – om de doorbloeding te verbeteren. Van de sporters kwam 62,5% klachtenvrij uit de behandeling en 25% ondervond veel minder problemen van de blessure. Dezelfde resultaten zijn gevonden bij het behandelen van tennisellebogen, schouderpees- en achillespees blessures, cq. overbelasting.
De kracht van de o.a. ontstekingsremmende en pijn dempende werking van acupunctuur is allang bewezen door Dr. Kho (anesthesioloog) in het Radbout-ziekenhuis in Nijmegen, waar acupunctuur als verdoving bij operaties gebruikt wordt. De toepassingen in de sportwereld zijn vergelijkbaar. Door het verminderen van ontstekingen en pijn kan een sporter eerder op het oude niveau trainen en dus eerder weer aan de wedstrijden deel nemen.
[naar boven]Pijnbestrijding in de TCG
In de praktijk hebben meer dan 50% van alle bezoekers een pijnklacht. Er bestaan uiteenlopende pijnklachten: zo is een de pijn die ontstaat na een verrekking van de hamstring een totaal andere aandoening dan een acute knieontsteking of pijn van de achillespees. De acupuncturist stelt daarom vragen over de aard, locatie en periode van de pijn. Deze informatie is nodig om achter het ontstaan van de pijnklacht te komen. Lage rugpijn zijn bijvoorbeeld vaak te wijten aan problemen met de nierenergie. Terwijl de oorzaak van pijn in de flanken doorgaans bij de lever- of galblaasenergie ligt. In de TCG wordt pijn vaak toegeschreven aan het stagneren of ophopen van Qi (energie). Als een patiënt bijvoorbeeld een ontstoken gewricht heeft, probeert de acupuncturist de ontsteking op te lossen door naalden te plaatsen. Die heffen de stagnatie van Qi op en ze bevorderen de vrije doorstroom van energie. Daarbij zal er andere systemen, bijvoorbeeld orgaansystemen, versterkt worden om te voorkomen dat bepaalde klachten terugkomen.
Vandaag de dag weten we dat ons lichaam signalen geleidt via een ingewikkelde structuur van zenuwbanen. Zo zijn er zenuwen die temperatuurverschillen waarnemen, druk en tast weergeven of pijn doorseinen. Ook weten we dat deze zenuwstructuren elkaar beïnvloeden. Denk aan de automatische wrijfreactie bij het stoten van je elleboog: door het wrijven lijkt het alsof je de pijnsensatie wegdrukt. Dit soort mechanismen zijn zo krachtig en effectief dat zelfs anesthesiologen er tijdens operaties gebruik van maken bij het bestrijden van pijn bij de patiënt. En met succes: bewezen is dat een patiënt die op deze manier wordt behandeld 80% minder morfine nodig heeft.
[naar boven]Enkefaline
De pijnprikkel die C-vezels via het lichaam naar de hersenen leiden, staan onder invloed van gevoelszenuwen (A&-vezels). De acupuncturist stimuleert deze gevoelszenuwen. Het gevolg is dat ze een verdovende stof gaan aanmaken: enkefaline. Dat is een soort endorfine dat behoort tot de groep morfine. Het verschil tussen morfine en enkefaline is dat morfine de pijn wegneemt en dat enkefaline zowel pijndrempelverhogend als ontstekingsremmend werkt. Daarom hebben bijvoorbeeld sporters met peesontsteking veel baat bij pijnbestrijding door acupunctuur.
[naar boven]Acupunctuur levert (sportieve) prestaties
Bewegen is gezond, het is goed voor je conditie. Veel mensen werken aan hun conditie en doen aan sport, sommige fanatiek, andere meer voor de ontspanning of gezelligheid. Sport maakt dus deel uit van een gezonde levensstijl. Dat een goede warming-up belangrijk is om blessures te voorkomen, is geen nieuws. Helaas is het geen garantie voor een blessurevrije sportcarrière. Ook al doet iedereen dezelfde warming-up en gebruikt iedereen hetzelfde sportmateriaal, dan nog is de een gevoeliger voor kwetsuren dan de ander. Acupunctuur behandelingen kunnen in dat geval zeer effectief zijn, hardloper Willem Verdouw en badmintonspeler Sjoerd van der Galie kunnen dit beamen.
Het achillespeeskwetsuur van Willem is een veel voorkomende blessure in de sportwereld. Als fanatiek hardloper had hij vaak te kampen met een tegenstribbelende achillespees. Om de pijn te verminderen, onderging hij een intensieve therapeutische behandeling. De een- tot tweewekelijkse behandeling bestond uit fysiotherapie met massage en krachttraining in combinatie met een bezoek aan een acupuncturist. Om het herstel verder te bevorderen, plaatste deze naalden op lokale pijnpunten en andere plekken op het lichaam om het evenwicht in de energiehuishouding weer te stabiliseren. Ook al is deze hardloper nog niet geheel klachtenvrij, door de therapeutische aanpak kan hij blijven lopen en mist hij zelden een training.
Het tenniselleboogkwetsuur van Sjoerd is ontstaan tijdens het spelen, was behandeld door een fysiotherapeut en met een cortison-injectie bij de sportarts. Het resultaat was ronduit teleurstellend. De klachten hielden aan. De klacht had zich uitgebreid naar nek en schouderbladen. Uiteindelijk ging Sjoerd richting een acupunctuurpraktijk, waar de acupuncturist zijn arm en schouder onder handen nam. De behandelaar constateerde dat met name de galblaasmeridiaan van de sporter verstoord was. Volgens de vijf-elemententheorie (hout, aarde, vuur, metaal en water) uit de TCG, staat de galblaas samen met de lever in verband met het element hout. Deze component is verantwoordelijk voor de lichamelijke gesteldheid van onder meer de pezen (spierpezen en gewrichtsbanden). Als het element hout uit balans is, resulteert dit veelvuldig in problemen in deze lichaamsdelen. Na zorgvuldige diagnose en een hierop afgestemde behandeling zijn Sjoerds klachten nagenoeg verdwenen. Zijn badmintonshuttles vliegen weer als vanouds volop door de lucht.
Ook atlete Rosina Hodde liet haar knieholteblessure volledig verhelpen in slechts vier behandelingen door een acupuncturist. Ze had een MRI-scan en een röntgenfoto laten maken en verschillende sportartsen en fysiotherapeuten geraadpleegd, maar niemand kon haar van de blessure af helpen. Na het winterseizoen werd Rosina Nederlands kampioene op de honderd meter horden.
Heeft u een sportblessure die uw arts of fysiotherapeute niet kunnen verhelpen? Neem dan gerust contact op.